Over de liefde

Niets wat ons zo bezig kan houden als de liefde. Liefde kent vele uitdrukkingsvormen en we kunnen van veel genoeg krijgen, maar nooit van de liefde. Wel van het beeld dat we gemaakt hebben van de liefde. We kennen allemaal wel iemand in ons leven die voor ons de liefde vertegenwoordigde… ooit, maar nu niet meer. Betekent het dan dat liefde tijdelijk is? Of voorwaardelijk omdat hij /zij ons toch niet gaf waar we op hadden gehoopt. Wat is liefde? Staan we daar genoeg bij stil? Weten we wat de liefde behelst? En is liefde überhaupt in woorden te vangen?

Zojuist zat er weer eens mooi mens bij me aan tafel die mij als haar coach heeft aangesteld. Zij was het die me aanzette tot dit schrijven over de liefde. Haar woorden waren “Op het moment dat ik geen agenda heb, of iets denk te moeten doen of bereiken, dan kan ik mensen zien zoals ze echt zijn en volgens mij is dat liefde”. Ja, zeg ik, volgens mij is dat liefde. De eenvoud en de rust die in deze zin besloten liggen staan in schril contrast met onze inspanningen om de liefde te vergaren

Liefde is….

Ik denk terug aan al die tientallen jaren dat ik mijn best heb gedaan om liefdeswaardig te zijn. Op mijn 10de  betekende dat een jurk aantrekken op zondag en me de krultang in mijn haar te laten welgevallen door mijn moeder. Op mijn 17de  betekende dit een nieuw imago op de middelbare school; van new-wave naar een spijkerbroek met een t-shirt om gezien te worden door H. Oh en vervolgens stopte ik met handballen om dat in te ruilen voor de kerk en de bijbel. Op mijn 19de verbrak ik de relatie, ook met de kerk, en zette mijn zoektocht onverminderd voort. Na vele zijwegen, wegversperringen, – opbrekingen, drempels kwam ik op mijn 21ste  terecht op de PAAZ afdeling van het Radboud ziekenhuis. Ik wist niet meer waar ik het –de liefde-zoeken moest.

De psychiatrische afdeling van een psychiatrisch ziekenhuis (PAAZ)

Op de PAAZ kwam ik tot rust. Ik kon even alles loslaten. Hoefde niet meer te studeren, te werken en aan het gewenste beeld te voldoen. Ik hoefde niet meer te laten zien aan de ander hoe goed ik het deed in het leven en hoe ik alles onder controle had. Ik vergat voor het gemak dat ik graatmager was en dat dat nou niet het toonbeeld was van een gelukkig en welvarend leven. Toch was deze gebeurtenis nog niet de referentie naar de’ de bodem van het bestaan’. Dat moment dat het keerpunt zich voordoet zoals in elk goed verhaal. Nee, op de PAAZ was ik diegenen die zich kon beheersen en controleren; in tegenstelling tot de rest van bewoners met wie ‘echt iets mis was’.

Ik werd de beste AN-er

Het label dat mij werd gegeven heb ik omarmd na lang weerstand te hebben geboden. Ik werd mijn diagnose. Vanuit die identificatie werd ik aangesproken door het verplegend personeel, de specialisten; de deskundigen. Ik gaf me over aan mijn tekort.

Liefdesberichten

Vrienden kwamen regelmatig op bezoek- dit in tegenstelling tot de meeste verhalen die vertellen dat je je vrienden leert kennen in slechtere tijden, wat zoveel betekent als dat ze wegblijven. De meesten bleven en kwamen voor mij, niet voor mijn diagnose. Zo ook de zus van H. Zij kwam met haar eigen verhaal en haar eigen verdriet en ik mocht er zijn, voor haar. Niet vanuit mijn diagnose, maar vanuit de betekenis die ik mocht krijgen door haar.

Het bankje

Niet lang daarna zat ik op een bankje in het park in Nijmegen, vlakbij het Radboud ziekenhuis. Ik was stiekem naar buiten geglipt om te lopen; de calorieën vroegen om directe verbranding. Het was koud en ik dacht aan een vriend die op bezoek was geweest. Hij had me foto’s laten zien van hem in de sneeuw op een snowboard in Zwitserland.  De levenslust die hij uitstraalde had iets bij me teweeggebracht. IK keek om me heen en werd me heel bewust van de ruimte die er altijd is en de verbondenheid met het leven zelf. Ik realiseerde me dat ik niet mijn diagnose was. Dat ik me had geïdentificeerd met een beeld, een beeld dat ik zelf in stand hield, koesterde, verfraaide, bevestigde. De grootsheid van dat inzicht laat zich niet in woorden vertalen. Ik weet alleen dat ik opstond en het besluit had genomen om mijn koffers te pakken en de ruimte te gaan ervaren die mij eigen is.

Thuiskomen

Liefde is niet te vangen in woorden en  beelden. Liefde uit zich in vele vormen van verbinding en in een wisselwerking van belangeloos geven en ontvangen. Liefde is de ruimte die we vertegenwoordigen, de heelheid, waarin alles en iedereen thuis mag komen.